Από το Τουρκολίμανο στις κορυφές του κόσμου: Η ιστορία της Ελληνικής κολύμβησης και υδατοσφαίρισης
ΝΑΣ, Τουκολίμανο, Εθνικός Πειραιά.
Η φωτογραφία μοιάζει να έχει «παγώσει» μία εποχή που σήμερα φαντάζει μακρινή. Στα δεξιά, οι κολυμβητές διασχίζουν ακούραστα τις διαδρομές του ιστορικού κολυμβητηρίου του Τουρκολίμανου. Στα αριστερά, μέσα στην ίδια θάλασσα, οι πολίστες δίνουν τη δική τους μάχη μπροστά σε μεταλλικά τέρματα. Δύο αθλήματα, ένας κοινός χώρος, ένα κοινό όνειρο: να μεγαλώσει ο Ελληνικός υγρός στίβος.
Η δεκαετία του 1950 αποτέλεσε την αρχή για την ανάπτυξη της κολύμβησης και της υδατοσφαίρισης στην Ελλάδα. Σε μια εποχή που οι περισσότερες εγκαταστάσεις ήταν ανοιχτές στη θάλασσα και οι αθλητές προπονούνταν κάτω από οποιεσδήποτε καιρικές συνθήκες, γεννήθηκαν οι βάσεις πάνω στις οποίες χτίστηκε ο Ελληνικός υγρός στίβος.
Το Τουρκολίμανο, η Λίμνη της Βουλιαγμένης. η Πάτρα, το Ζάππειο, η Σχολή Ναυτικών Δοκίμων, και αργότερα η Βουλιαγμένη, η Γλυφάδα, η Θεσσαλονίκη και πολλές ακόμη πόλεις έγιναν φυτώρια αθλητών που μεγάλωσαν με το νερό ως δεύτερο σπίτι τους.
Τα πρώτα χρόνια της Ελληνικής υδατοσφαίρισης
Η υδατοσφαίριση είχε ήδη κάνει τα πρώτα της βήματα από τις αρχές του 20ού αιώνα, όμως μετά τον Β’ Παγκόσμιο Πόλεμο ξεκίνησε ουσιαστικά η οργανωμένη ανάπτυξή της.
Οι μεγάλες δυνάμεις της εποχής ήταν ο Εθνικός Πειραιώς, ο Ολυμπιακός, ο ΝΟ Πατρών, ο Άρης Θεσσαλονίκης, ο Ναυτικός Όμιλος Μυτιλήνης και οι πιο νέοι, ΑΝΟ Γλυφάδας, ΝΟ Χανίων, ΝΟ Βουλιαγμένης, ΝΟΒΑ, ΝΟ Χίου, ΝΑΟ Κέρκυρας και αρκετοί ακόμη ιστορικοί σύλλογοι που έβαλαν τα θεμέλια του Ελληνικού πόλο.
Οι προπονήσεις αρχικά πραγματοποιούνταν σχεδόν αποκλειστικά σε θαλάσσια κολυμβητήρια. Οι μπάλες ήταν βαριές, τα τέρματα ξύλινα η σιδερένια και οι συνθήκες πολύ πιο δύσκολες από τις σημερινές, όμως το πάθος των αθλητών ήταν αστείρευτο.
Η κολύμβηση μεγάλωνε μαζί με τη χώρα
Την ίδια περίοδο, η Ελληνική κολύμβηση άρχισε να αποκτά καλύτερη οργάνωση. Δημιουργήθηκαν περισσότερα σωματεία, διοργανώνονταν συχνότερα πανελλήνια πρωταθλήματα και οι πρώτοι Έλληνες κολυμβητές άρχισαν να αποκτούν διεθνείς παραστάσεις.
Για δεκαετίες, οι περισσότεροι κολυμβητές και πολίστες μοιράζονταν τις ίδιες πισίνες και πολλές φορές ακόμη και τους ίδιους προπονητές. Η καθημερινότητα στις εγκαταστάσεις ήταν μια πραγματική οικογένεια του υγρού στίβου.
Το Ζάππειο και η γιορτή του υγρού στίβου
Το σημαντικότερο γεγονός του υγρού στίβου ήταν η εβδομάδα που έκλεινε την αγωνιστική χρονιά στην υδατοσφαίριση, κολύμβηση και καταδύσεις. Στο Ζάππειο κολυμβητήριο. Και τα τρία αθλήματα γίνονταν μαζί με το πόλο να ξεκινάει από Δευτέρα και οι αγώνες να γίνονται καθημερινά με τον μεγάλο αγώνα Εθνικός-Ολυμπιακός να κλείνει την εβδομάδα την Κυριακή το βράδυ. Ο Εθνικός κατά βάση έφευγε με το τρόπαιο. Ο Ολυμπιακός όμως έκλεινε το τριήμερο της κολύμβησης κερδίζοντας το τίτλο του Πρωταθλητή. Έτσι κατά κύριο λόγο τις δεκαετίες 50, 60,70,80 οι κορυφαίοι τίτλοι, εκτός ελαχίστων εξαιρέσεων κατέληγαν στο “μεγάλο λιμάνι”. Μαζί γινόταν και το πρωτάθλημα καταδύσεων που έκλεινε μια θεαματική για του Ελληνικό υγρό στίβο εβδομάδα που παρακολουθούσαν πλήθος θεατών ακόμη και από τον δρόμο (Καλλιρόης) που βρίσκεται πάνω από το Ζάππειο.
Αυτή ήταν η αρχή!
Από τις θαλάσσιες πισίνες στα σύγχρονα κολυμβητήρια
Η δημιουργία νέων κλειστών και ανοιχτών κολυμβητηρίων από τη δεκαετία του 1970 και κυρίως μετά τη δεκαετία του 1980 άλλαξε οριστικά τον χάρτη του Ελληνικού υγρού στίβου.
Οι καλύτερες εγκαταστάσεις, η επιστημονική προπόνηση και η αύξηση των ακαδημιών έφεραν συνεχώς μεγαλύτερες επιτυχίες.
Στην υδατοσφαίριση, η Ελλάδα εξελίχθηκε σε μία από τις κορυφαίες σχολές παγκοσμίως, με δεκάδες διακρίσεις σε συλλογικό και εθνικό επίπεδο. Οι Ελληνικοί σύλλογοι πρωταγωνιστούν στα Ευρωπαϊκά κύπελλα, ενώ οι Εθνικές ομάδες Ανδρών και Γυναικών συγκαταλέγονται πλέον σταθερά στις κορυφαίες του κόσμου.
Αντίστοιχα, η κολύμβηση γνώρισε σημαντική πρόοδο, με Έλληνες αθλητές να κατακτούν μετάλλια σε Ευρωπαϊκά και Παγκόσμια Πρωταθλήματα, αλλά και να διακρίνονται στους Ολυμπιακούς Αγώνες.
Μία φωτογραφία, μία ολόκληρη εποχή
Η συγκεκριμένη φωτογραφία δεν αποτυπώνει μόνο μία προπόνηση. Αποτυπώνει μια φιλοσοφία.
Εκεί όπου οι κολυμβητές και οι πολίστες μοιράζονταν το ίδιο νερό, τις ίδιες εγκαταστάσεις, τις ίδιες δυσκολίες και τα ίδια όνειρα. Εκεί όπου γενιές αθλητών έμαθαν ότι η επιτυχία δεν χτίζεται με πολυτέλειες, αλλά με καθημερινή δουλειά.
Από αυτά τα απλά μεταλλικά τέρματα που έπλεαν στο Τουρκολίμανο μέχρι τα γεμάτα σύγχρονα κολυμβητήρια και τα ολυμπιακά μετάλλια του σήμερα, μεσολάβησαν περισσότερες από επτά δεκαετίες συνεχούς εξέλιξης.
Η Ελλάδα μπορεί πλέον να υπερηφανεύεται ότι ανήκει στην παγκόσμια ελίτ του υγρού στίβου. Και όλα ξεκίνησαν από εικόνες σαν κι αυτή, όπου η ιστορία γραφόταν καθημερινά μέσα στο νερό.
